Vragen betref­fende aard­gas­con­densaat Farmsum


Indiendatum: dec. 2015

Groningen, 1 december 2015

Betreft: Statenvragen van de Partij voor de Dieren Statenfractie Groningen aan het college van GS op grond van ex artikel 46 RvO betreffende de veiligheid rondom de aardgascondensaattanks in Farmsum.

Geacht college,

Inwoners van Farmsum maken zich ernstige zorgen over hun veiligheid.[1] Er ligt zo’n 20.000 m³ opgeslagen aardgascondensaat in 7 tanks op 250-300 meter van hun woningen. Het zeer giftige, vluchtige en ontvlambare aardgascondensaat kan branden, ontploffen en lekken. Ter plekke zijn er aardbevingen geweest.[2] De tanks waren oorspronkelijk niet voor aardgascondensaat bedoeld en zijn niet aardbevingsbestendig, stellen de bewoners. NAM maakt onderzoeksgegevens niet openbaar en heeft nu een aanvraag bij het Ministerie van Economische Zaken ingediend om verandering van de werkwijze, waarbij onduidelijk is of dit tot extra gevaar leidt. NAM ontkent dat er sprake is van een veiligheidsrisico, en noemt (angst voor) explosiegevaar “niet juist” en “niet realistisch”.[3] Zij houdt dus ook geen rekening met explosies.

In 2005 heeft er echter wel een explosie plaatsgevonden van een tank met aardgascondensaat van de NAM in Warffum. Tijdens het voorval is toen (slechts) 30 m³ tot 37 m³ aardgascondensaat ontploft met twee doden tot gevolg [4]. Bij een inspectie van 31 maart 2015 zijn er bij inspecties op NAM locaties (weer) overtredingen geconstateerd [5]. Op één van de geïnspecteerde locaties was in 2010 een brand van het aardgascondensaat geweest.[6]

Als gevolg hiervan heeft de Partij voor de Dieren de volgende vragen.

Bent u het met de Partij voor de Dieren eens dat, gezien de gevolgen van de explosie in tank T3 in Warffum de gevolgen bij een eventuele explosie in Farmsum, waarbij zo’n 20.000m³ aardgascondensaat in 7 tanks is opgeslagen, een zeer verwoestende ramp zou kunnen zijn? En dat, gezien de explosie in Warffum, een explosie in Farmsum niet geheel kan worden uitgesloten? Zo nee, waarom niet?

Heeft u begrip voor de grote zorg bij omwonenden als het gaat om een dergelijk grootschalige opslag van het zeer brandbare en explosieve aardgascondensaat zo dicht bij een woonwijk? Kan de provincie een verplaatsing eisen van de opslaglocatie naar een industrieterrein verder van woonhuizen af, zo nodig in overleg met de gemeente Delfzijl? Zo ja, bent u bereid daartoe actie te ondernemen? Zo nee, waarom niet?

De NAM wint verreweg het meeste gas uit het Groninger Veld op dit moment uit het cluster Oost [7] . Het cluster waar binnen zich ook het Chemiepark Delfzijl en het Tankenpark Farmsum bevinden. Is het college het eens met de Partij voor de Dieren dat een toename van de gaswinning in juist dit gebied zeer onwenselijk is en kan leiden tot meer aardbevingen, juist onder- of in de buurt van het chemie- en tankenpark, met mogelijk schade, lekkage en andere (explosieve) gevolgen? Hoe wenselijk acht u deze situatie? Welke stappen gaat u ondernemen om uw inwoners en het milieu te beschermen? Zo nee, waarom niet?

Uit een rapport van oud-medewerker van de NAM Adriaan Houtenbos blijkt dat er bewust gesjoemeld wordt met gegevens over bodemdaling. [8] Bent u het met ons eens dat gesjoemel met cijfers het vertrouwen in de NAM niet vergroot? Wat gaat u doen om harde onderzoekscijfers en een risicoanalyse m.b.t. het tankenpark boven water te krijgen? Bent u bereid om alle gegevens op te vragen m.b.t. inspecties en onderhoud van de tanks? Bent u bereid zelf een onafhankelijk onderzoek te laten doen naar de risico's van een dergelijk park zo dicht bij woningen? Zo nee, waarom niet?

De NAM vermeldt in haar Tankenpark-antwoorden (voetnoot 3), dat het park buiten werktijden op afstand wordt gemonitord en in geval van een calamiteit op afstand kan worden afgesloten. Bent u het met de Partij voor de Dieren eens dat in geval van een (zware) beving, deze methode onvoldoende waarborgen biedt voor de veiligheid van de omwonenden, nu immers dit monitoring- en controlesysteem dan ook uit zou kunnen vallen ten gevolge van de aardbeving? Zo nee, waarom niet? Zo ja, bent u bereid en in staat 24-uurs bemanning te eisen van de NAM?

Bent u het met de Partij voor de Dieren eens dat in geval van een calamiteit bij het aardgascondensaatpark, de omwonenden en de hulpverleners risico’s lopen door een gebrek aan informatie, hetgeen een adequaat optreden kan belemmeren? Zo nee, waarom niet?

Mijnbouwbedrijven vallen niet onder de regeling Besluit Risico's Zware Ongevallen (BRZO). [9] Kunt u ons vertellen onder welke specifieke veiligheidsregels dit tankenpark dan wel valt, op welke wijze deze gehandhaafd worden en door wie?

Met vriendelijke groet,

Ankie Voerman

Partij voor de Dieren

[1] http://www.dvhn.nl/aardbevingen/anieuws/zorg-over-tanks-nam-12308813.html

[2] http://www.westerwoldeactueel.nl/2015/03/02/farmsum-een-tikkende-tijdbom/

[3] http://accentaigu.nl/wp-content/uploads/2015/10/tankenpark-antwoorden-NAM.pdf

[4] http://www.nu.nl/algemeen/533917/doden-na-ontploffing-nam-gastank-in-warffum-video.html

[5] http://brzoplus.nl/publish/pages/106929/31_maart_2015_nam_locaties_grijpskerk_ugs_en_norg_ugs.pdf

[6] http://www.dvhn.nl/nieuws/groningen/brand-nam-locatie-grijpskerk-geblust-982341.html

[7]http://feitenencijfers.namplatform.nl/gaswinning/

[8] http://bodemdaling.houtenbos.org/in-the-news/gesjoemelmetbodembeweging

[9] http://www.risicokaart.nl/informatie_over_risicos/ongeval_met_gevaarlijke_stoffen/brzo/

Indiendatum: dec. 2015
Antwoorddatum: 13 jan. 2016

Geachte mevrouw Voerman,

Op 1 december 2015 heeft u namens de PvdD-Statenfractie schriftelijke vragen gesteld over de veiligheid rondom de aardgascondensaattanks in Farmsum. Met deze brief beantwoorden wij uw vragen.

1. Bent u het met de Partij voor de Dieren eens dat, gezien de gevolgen van de explosie in tank T3 in Warffum de gevolgen bij een eventuele explosie In Farmsum, waarbij zo'n 20.000m^3 aardgascondensaat In 7 tanks is opgeslagen, een zeer verwoestende ramp zou kunnen zijn? En dat, gezien de explosie in Warffum, een explosie in Farmsum niet geheel kan worden uitgesloten? Zo nee, waarom niet?

Ja, wij zijn het met u eens dat een grote explosie in Farmsum een ramp zou kunnen zijn.

2. Heeft u begrip voor de grote zorg bij omwonenden als het gaat om een dergelijk grootschalige opslag van het zeer brandbare en explosieve aardgascondensaat zo dicht bij een woonwijk? Kan de provincie een verplaatsing eisen van de opslaglocatie naar een industrieterrein verder van woonhuizen af, zo nodig in overleg met de gemeente Delfzijl? Zo ja, bent u bereid daartoe actie te ondernemen? Zo nee, waarom niet?

Wij hebben uiteraard begrip voor de zorgen van omwonenden. De minister van Economische Zaken is echter bevoegd gezag in het kader van de Mijnbouwwet. Hij toetst aan de risiconorm en dient te bepalen of er sprake is van een saneringssituatie.

3. De NAM wint verreweg het meeste gas uit het Groninger Veld op dit moment uit het cluster Oost. Het cluster waar binnen zich ook het Chemiepark Delfzijl en het Tankenpark Farmsum bevinden. Is het college het eens met de Partij voor de Dieren dat een toename van de gaswinning in juist dit gebied zeer onwenselijk is en kan leiden tot meer aardbevingen, juist onder- of in de buurt van het chemie- en tankenpark, met mogelijk schade, lekkage en andere (explosieve) gevolgen? Hoe wenselijk acht u deze situatie? Welke stappen gaat u ondernemen om uw inwoners en het milieu te beschermen? Zo nee, waarom niet?

Wij vinden een toename van gaswinning - waar dan ook in het Groningenveld - onwenselijk en wij zetten ons maximaal in om de gaswinning substantieel te verlagen. Wij delen uw zorgen en wij gaan ervan uit dat op dit onderwerp nader wordt ingegaan in het volgende ontwerp gaswinningsbesluit van de minister van Economische Zaken. Wij zullen in onze reactie op dit winningsbesluit zo nodig aandacht vragen voor dit aspect.

4. Uit een rapport van oud-medewerker van de NAM Adriaan Houtenbos blijkt dat er bewust gesjoemeld wordt met gegevens over bodemdaling. Bent u het met ons eens dat gesjoemel met cijfers het vertrouwen in de NAM niet vergroot? Wat gaat u doen om harde onderzoekscijfers en een risicoanalyse m.b.t. het tankenpark boven water te krijgen? Bent u bereid om alle gegevens op te vragen m.b.t. inspecties en onderhoud van de tanks? Bent u bereid zelf een onafhankelijk onderzoek te laten doen naar de risico's van een dergelijk park zo dicht bij woningen? Zo nee, waarom niet?

Wij zijn het met u eens dat eventueel gesjoemel met cijfers het vertrouwen in de NAM niet vergroot. Of er is gesjoemeld met cijfers kunnen wij niet beoordelen. Aangezien wij geen bevoegd gezag zijn, ligt het buiten onze verantwoordelijkheid om hier nader onderzoek naar uit te voeren.

Wij zijn overigens van mening dat onderzoeken en risicoanalyses niet door de NAM uitgevoerd zouden moeten worden maar door een onafhankelijke partij. De NAM zou zich, wat ons betreft, moeten beperken tot het opsporen en winnen van aardgas en aardolie.

Wij vragen consequent aandacht voor risico's als gevolg van eventuele aardbevingen.bij de industrie in o.a. Delfzijl. Wij hebben de Nationaal Coördinator Groningen hierop gewezen in onze brief van 18 december 2015 over onze reactie op het Meerjarenprogramma.

5. De NAM vermeldt in haar Tankenpark-antwoorden (voetnoot 3), dat het park buiten werktijden op afstand wordt gemonitord en in geval van een calamiteit op afstand kan worden afgesloten. Bent u het met de Partij voor de Dieren eens dat in geval van een (zware) beving, deze methode onvoldoende waarborgen biedt voorde veiligheid van de omwonenden, nu immers dit monitoring- en controlesysteem dan ook uit zou kunnen vallen ten gevolge van de aardbeving? Zo nee, waarom niet? Zo ja, bent u bereid en in staat 24-uurs bemanning te eisen van de NAM?

Wij kunnen niet beoordelen of de genoemde methode voldoende waarborgen biedt voor de veiligheid van de omwonenden. Zie verder antwoord op vraag 4: de provincie Groningen is in deze geen bevoegd gezag.

6. Bent u het met de Partij voor de Dieren eens dat in geval van een calamiteit bij het aardgascondensaatpark, de omwonenden en de hulpverleners risico's lopen dooreen gebrek aan informatie, hetgeen een adequaat optreden kan belemmeren? Zo nee, waarom niet?

Wij kunnen niet inschatten of omwonenden en hulverieners risico's lopen bij een calamiteit. Zie antwoord op vraag 4.

7. Mijnbouwbedrijven vallen niet onder de regeling Besluit Risico's Zware Ongevallen (BRIO). Kunt u ons vertellen onder welke specifieke veiligheidsregels dit tankenpark dan wel valt, op welke wijze deze gehandhaafd worden en door wie?

Zie antwoord op vraag 4. De Minister van Economische Zaken heeft hier de vergunningverlenende rol en het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) de toezichthoudende rol.

Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Hoogachtend,

Gedeputeerde Staten van Groningen

Help mee aan een betere wereld

    Word lid Doneer