Schrif­te­lijke vragen betref­fende water­kwa­liteit in de provincie


Indiendatum: sep. 2013

Statenvragen van de Partij voor de Dieren Statenfractie Groningen aan het college van GS op grond van artikel 46 van het Reglement van Orde over de waterkwaliteit in Groningen.

Geacht college,

De afgelopen weken zijn verschillende besmettingen met blauwalgen geconstateerd in Groningen. Bovendien was er door hevige regenval sprake van vissterfte door een riooloverstort. De Partij voor de Dieren heeft naar aanleiding van twee zaken enkele vragen over de waterkwaliteit in de provincie Groningen;

Proostmeer Wagenborgen:
Op 6 augustus jl. vermeldde RTV Noord dat het Proostmeer in Wagenborgen leeggepompt zou worden, in een poging de groei van blauwalgen tegen te gaan. Dit wordt uitgevoerd door de Vereniging Dorpsbelangen Wagenborgen en de planning is om nog dit jaar het meer leeg te pompen. Tachtig miljoen liter water en de aanwezige vissen zullen daarmee in omliggende sloten geloosd worden.
1. Bent u op de hoogte van de plannen om het Proostmeer leeg te pompen?
2. Deelt u de mening van de Partij voor de Dieren dat het leegpompen van het Proostmeer de ecologische waarde van het Proostmeer en de omliggende sloten kan schaden en dat veel (beschermde) dieren dit niet zullen overleven? Zo ja, welke schade verwacht u? Zo nee, waarom niet?
3. Is voor het leegpompen van het Proostmeer een ontheffing van de Flora- en Faunawet aangevraagd?
4. Is er de afgelopen jaren een toename van het aantal besmettingen met blauwalgen in de provincie waargenomen?

Blauwalg ontstaat door eutrofiëring van het water. Eutrofiëring is het verschijnsel dat door een overmaat aan voedingsstoffen een sterke ongewenste groei van bepaalde soorten (bijvoorbeeld algen) optreedt. Eutrofiëring ontstaat door te hoge concentraties stikstof (N) en fosfor (P) in het water. Overbemesting blijkt een belangrijke oorzaak van eutrofiëring te zijn .
5. Kunt u aangeven of het huidige aantal blauwalgmeldingen een teken zijn dat het mestbeleid ontoereikend is, of dat er sprake is van lozingen van mest in sloten of lekkage vanuit mestbassins? Zo nee, waarom niet?
6. Is de provincie Groningen vanwege de eutrofiëring van het oppervlaktewater in de provincie in staat om de doelen van de Kader Richtlijn Water te halen? Zo nee, welke consequenties heeft dit?
7. Vindt u met de Partij voor de Dieren dat eutrofiëring grote gevolgen heeft voor de biodiversiteit en het waterleven en dat voorkomen van eutrofiëring beter is dan genezen? Zo ja, welke maatregelen gaat u treffen en op welke termijn? Zo nee, waarom niet?

Drouwenerkade Stadskanaal
Tijdens een hevige regenbui op 25 juli zijn honderden vissen in Stadskanaal doodgegaan door zuurstofgebrek. De vissen dreven in het water langs de Drouwenerkade. Vermoedelijk is het plotselinge zuurstoftekort veroorzaakt door een overgelopen riolering. De brandweer van Stadskanaal kwam in actie door vers zuurstofrijk water in het kanaal rond te pompen. Gemeentemedewerkers gingen vervolgens met een bootje het water op om de dode vissen op te ruimen.
8. Bent u op de hoogte van deze situatie waarbij het riool is overgelopen in het kanaal?
9. Is er voor deze riooloverstort een vergunning verleend? Zo ja, tot welke datum is deze vergunning geldig?
10. Kunt u aangeven welke maatregelen door de gemeente Stadskanaal zijn getroffen om riooloverstorten aan te pakken (beschreven in POP-Bijlage: Status, toestand, kwaliteitsdoelen en maatregelen voor oppervlakte- en grondwaterlichamen in de provincie Groningen)?
11. Is de provincie Groningen vanwege de riooloverstorten op het oppervlaktewater in de provincie in staat om de doelen van de Kader Richtlijn Water te halen? Zo nee, welke consequenties heeft dit?


Met vriendelijke groet,

Anja Hazekamp

Partij voor de Dieren

Indiendatum: sep. 2013
Antwoorddatum: 29 okt. 2013

Geachte mevrouw Hazekamp,

Op 2 september 2013 zond u ons een aantal schiftelijke vragen naar aanleiding van het voorkomen van besmettingen met blauwalgen en het optreden van vissterfte ten gevolgen van het inwerkingtreden van riooloverstorten. De beantwoording van deze vragen treft u hieronder aan.

1. Bent u op de hoogte van de plannen om het Proostmeer leeg te pompen?

Net als u vernamen wij uit de media dat de Vereniging Dorpsbelangen voornemens is het Proostmeer leeg te pompen.

2. Deelt u de mening van de Partij voor de Dieren dat het leegpompen van het Proostmeer de ecologische waarde van het Proostmeer en de omliggende sloten kan schaden en dat veel (beschermde) dieren dit niet zullen overleven? Zo ja, welke schade verwacht u? Zo nee, waarom niet?

Het is mogelijk dat de ecologische waarde van het Proostmeer tijdelijk wordt geschaad. Het is echter de verantwoordelijkheid van Vereniging Dorpsbelangen Wagenborgen om de gevolgen van een dergelijk ingreep in beeld te brengen.

3. Is voor het leegpompen van het Proostmeer een ontheffing van de Flora- en Faunawet aangevraagd?

Het leegpompen van een meer wordt in de zin van de Flora- en faunawet gezien als een ruimtelijke ingreep. Indien hiervoor een ontheffing moet worden verleend ishet Rijk bevoegd gezag. Het is aan de initiatiefnemers om met een ecologische onderzoek inzichtelijk te maken of een dergelijke aanvraag noodzakelijk is het Rijk bevoegd gezag. Het is aan de initiatiefnemers om met een ecologische onderzoek inzichtelijk te maken of een dergelijke aanvraag noodzakelijk is.

4. Is er de afgelopen jaren een toename van het aantal besmettingen met blauwalgen in de provincie waargenomen?

Ja, beschouwd over een periode van de laatste 10 a 15 jaar kan in absolute zin geconcludeerd worden dat er een toename is van het aantal meldingen van bloei van blauwalgen ("besmettingen" in de vraagstelling). De waterbeheerder controleert officieel aangewezen zwemplassen op het voorkomen van grote hoeveelheden blauwalgen en volgt daarbij het landelijk vastgestelde blauwalgenprotocol. Echter, omdat de wijze van normtoetsing niet gelijk is gebleven, is niet onderbouwd vast te stellen dat er ook daadwerkelijk vaker sprake is van blauwalgbloei dan 10 a 15 jaar geleden.

5. Kunt u aangeven of het huidige aantal blauwalgmeldingen een teken zijn dat het mestbeleid ontoereikend is, of dat er sprake is van lozingen van mest in sloten of
lekkage vanuit mestbassins? Zo nee, waarom niet?


Het is onmogelijk om in algemene zin aan te geven of het landelijke mestbeleid in relatie staat tot het huidige aantal meldingen van overlast ten gevolgen van blauwalgen. Het is ook niet mogelijk om in algemene zin mest aan te wijzen als bron van nutriënten in relatie tot het huidige aantal blauwalgmeldingen. Lozingen van mest in sloten zijn illegaal, er zijn ons hierover (of over lekkage uit mestbassins) géén gegevens bekend.

6. Is de provincie Groningen vanwege de eutrofiëring van het oppervlaktewater in de provincie in staat om de doelen van de Kader Richtlijn Water te halen? Zo nee, welke consequenties heeft dit?

Momenteel voldoen nog niet alle waterlichamen in de provincie Groningen aan de gestelde normen. De komende jaren worden in een voortgaand proces (inrichtings)maatregelen genomen om alle waterlichamen, conform de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) uiterlijk in 2027, te laten voldoen aan de normen.

7. Vindt u met de Partij voor de Dieren dat eutrofiëring grote gevolgen heeft voor de biodiversiteit en het waterleven en dat voorkomen van eutrofiëring beter is dan
genezen? Zo ja, welke maatregelen gaat u treffen en op welke termijn? Zo nee, waarom niet?


Dat eutrofiëring de biodiversiteit niet ten goede komt, is algemeen bekend. Ook de diversiteit in het waterleven valt daar onder. En natuurlijk is voorkomen beter dan genezen. Echter de bronnen die voor eutrofiëring zorgen, zijn zeer divers. De waterbeheerder is momenteel bezig met de analyses van haar watersystemen om te kunnen duiden aan 'welke knoppen gedraaid kan worden' om de eutrofiëring, daar waar dit een rol speelt, een halt toe te roepen. Doel is om in 2027 te voldoen aan de ecologische doelen die door Provinciale Staten voor de KRW zijn vastgesteld.

8. Bent u op de hoogte van deze situatie waarbij het riool is overgelopen in het kanaal? (Naar aanleiding van het inwerking treden van het riooloverstort nabij de Drouwenerkade in het Stadskanaal op 25 juli 2013).

Van de waterbeheerder vernamen wij dat zij op de hoogte zijn gesteld van de betreffende overstorting op het Drouwenermond te Stadskanaal. De calamiteitendienst is ingelicht.

9.Is er voor deze riooloverstort een vergunning verleend? Zo ja, tot welke datum is deze vergunning geldig?

Voor de overstort aan de Drouwenerstraat nr. XXXIII is in 2004 door de waterbeheerder, voor onbepaalde tijd, een vergunning met nr. 03-58 verleend.

10. Kunt u aangeven welke maatregelen door de gemeente Stadskanaal zijn getroffen om riooloverstorten aan te pakken (beschreven in POP-Bijlage: Status, toestand, kwaliteitsdoelen en maatregelen voor oppervlakte- en grondwaterlichamen in de provincie Groningen)?

De in de POP-Bijlage benoemde maatregelen zijn uitgevoerd.

11.Is de provincie Groningen vanwege de riooloverstorten op het oppervlaktewater in de provincie in staat om de doelen van de Kader Richtlijn Water te halen? Zo nee, welke consequenties heeft dit?

Ja, ondanks de aanwezigheid van overstorten zijn wij in staat de KRW-doelen te halen. Emissies vanuit overstorten zijn zeer divers en de effecten ervan zijn vooral afhankelijk van de frequentie, duur en debiet. Een overstorting kan (kortstondig), lokaal een grote invloed hebben op de waterkwaliteit maar heeft op het totale watedichaam weinig of geen impactWij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Hoogachtend,

Gedeputeerde Staten van Groningen:

Help mee aan een betere wereld

    Word lid Doneer